Էջ 24

«Կանաչ» դեղատան խորհրդանշանի առաջարկ

1 Ապրիլի, 2014 0

«Խորան» մշակութային ակումբի խորհրդանշանը

1 Ապրիլի, 2014 0

Հակաահաբեկչական կենտրոնի խորհրդանշանը

1 Ապրիլի, 2014 0

«Տաթեւի վերածնունդ» ծրագրի խորհրդանշանի առաջարկներ

1 Ապրիլի, 2014 0

«Տառաստեղծների միավորում» կազմակերպության խորհրդանշանը

1 Ապրիլի, 2014 0

MCS Caucasus ընկերության խորհրդանշանը

1 Ապրիլի, 2014 0

«Մատենադարանի բարեկամներ» հիմնադրամի խորհրդանշանը

1 Ապրիլի, 2014 0

«Կրթություն-2015» համաժողովի խորհրդանշանի առաջարկ

1 Ապրիլի, 2014 0

Ֆուլ կոնտակտ կարատեի ֆեդերացիայի խորհրդանշանը

1 Ապրիլի, 2014 0

Մաքսային միությանն ընդառա՞ջ

19 Մարտի, 2014 0

Եթե հիշողությունս չի դավաճանում, մետրոյի խորհրդանշանը ռուսա-(թե՞ լատինա-)տառ էր միայն մինչեւ ԽՍՀՄ վերջը․ հետո ստացավ հայկական մեծատառ Մ-ի տեսքը։ Եւ...

Կարդալ ավելին

Նոր եզրերի բառարան

Այս բառարանում ներկայացվում են նոր, առավել հաճախ փոխառվող հասկացությունների հայերեն համարժեքները։ Այս պահին բառարանում կա 101 միույթ։

English	Հայերեն	Ծանոթագրություններ
Access	Մատչել, մատչում	Շատ հաճախ սխալմամբ թարգմանվում է «մուտք», խառնվելով «enter» հասկացության հետ։
Accessibility	Մատչելիություն
Animated film	Շարժունացված ժապավեն
Animation	1. Շարժունացում 2. Կենդանացում
Animation movies	Շարժունացված շարժանկարներ
Application	Հավելված	Որոշ ժամանակ գործածվել է նաեւ «գործադիր» թարգմանությունը։
Artificial intelligence (AI)	Արհեստական բանականություն (ԱԲ, «ԱյբԲեն»)
Audio	Լսանյութ
Authentication	Իսկորոշում*
Backup	Պահուստ, պահուստավորել	Երբեմն գրվում է «պահեստ, պահեստավորել», խառնվելով storage իմաստի հետ։
Biennale	Երկամյա*	«Երկամյա»՝ «երկու տարին մեկ անգամ»․ լատ․ bis «կրկնակի» + լատ․ annus «տարի, ամ»։ Հայաստանը մասնակցել է Վենետիկի երկամյային։ Կարող է զարգացվել նաեւ «երեք (չորս․․․) տարին մեկ անգամ» իմաստների համար․ Եռամյա, Քառամյա եւ այլն։
Browse	Զննել
Browser	Զննիչ
Bug	Վրեպ	Տե՛ս նաեւ Debug(ing) — Վրիպազերծել(ում)
Bullet	Պարբերակ*	Պարբերությունները սկզբնավորող նշան։
Cancel	Չեղարկել
Capture	Կորզում, կորզել
Category	Անվանակարգ	«Դասակարգող ցուցակ» իմաստով
Chat	Զրույց
Check box	Նշատուփ
Checkout	Ստուգարկ	Սա տարբերվում է «ստուգարք»՝ «գիտելիքների ստուգում» իմաստից․ տվյալ դեպքում ստուգվում է որեւէ գործընթացքի ձեւական կողմը․ վճարումը՝ խանութում, գրանցումը՝ որեւէ տեղ եւ այլն։
Click	Կտտոց, կտտացնել	Երբեմն թարգմանում են «սեղմել», սակայն սա բոլորովին այլ գործողություն է նշանակում եւ համապատասխանում է անգլ․ Press, push հասկացություններին։
Client	Սպասառու*	Տե՛ս նաեւ՝ Server
Computer	(Համա)կարգիչ	Այս եւ File եզրերը հիմնականն են համակարգչային ոլորտի համար, եւ հենց սրանք թարգմանված են բազմաթիվ լեզուներում։ Դրանցից մի քանիսը․ հուն․ Υπολογιστής, գերմ․ Rechner, ֆրանս․ Ordinateur, չին․ 電腦 [դիաննաո] Նկատենք, որ հայերեն բառը ֆրանս․ համարժեքի տրամաբանությամբ է ստեղծվել, սակայն ֆրան․ ordin-ը հայ․ «կարգն» է, եւ պիտի լիներ «կարգիչ», մինչդեռ «համակարգիչը» դա «Coordinateur»-ն է։ Բարեբախտաբար ունենք դեռ «համակարգող» ձեւը։
Concept	Հայեցակարգ
Conceptual	Հայեցակարգային
Configuration	Կազմաձեւ
Configure	Կազմաձեւել
Contact(s)	Կապորդ(ներ)	Երկու իմաստով․ որպես մարդ, որի միջոցով կապվում են մեկ այլ մարդու հետ, եւ որպես տվյալներ (հասցե, հեռախոսահամար եւ այլն), որոնց միջոցով կարելի է կապվել տվյալ մարդու հետ։
Control	1. Հսկիչ 2. Կառավար
Control panel	Հսկիչ հարթակ, վահանակ
Cookie	Թխուկ
Copyright	Պատճենաշնորհ*
Cursor	Նշորդ
Custom	Ընտել, ընտելական
Customize	Ընտելացնել
Cut	Կտոր, կտրել
Debug(ing)	Վրիպազերծել(ում)	Տե՛ս նաեւ Bug — Վրեպ
Default	Լռելյայն	Հաճախ գործածվում է «սկզբնադիր» տարբերակը, որն այլ իմաստային երանգ ունի։
Desktop	1. Սեղան (սեղանի հարթակ) 2. Սեղանի, սեղանային
Dialog box	Երկխոսություն, երկխոսության տուփ, եկխոսատուփ
Display	Ցուցադրիչ	Այս բառը կապված է monitor հասկացության հետ, որոնք երկուսն էլ վերաբերում են որեւէ բան ցուցադրելուն։ Սակայն display իմաստը «քանդել, ապա՝ բացել, բացայտել» իմաստային զարգացման արդյունքն է, իսկ monitor-ը՝ «վերասկող, վերահսկիչ սարք» եւ այստեղից էլ «ցուցադրիչ (վերասհկելու համար»։
Download	Ներբեռնել	Թերեւս, չի կարելի է բացառել նաեւ հասարակ «քաշել» տարբերակը։-))
Druid	Կաղնորդ*
Double click	Երկկտտոց, Կրկնակտտոց
Facsimile	Իսկապատճեն	Սա կապվում է անգլ․ fax բառի հետ, որը լատ․ fac simile – «արա նման» (որից՝ նոր լատ․ faximile) բառի կրճատ ձեւն է, եւ որի համար արդեն կայացել է «հեառապատճեն» համարժեքը։ Տե՛ս Fax։
Fade in/out	Խամր ներս/դուրս
FAQ	ՀուՊ*	«Հարց-ու-Պատասխան»․ սա իմաստային թարգմանություն է, ոչ տառացի։
Fax	Հեռապատճեն*	Հապավմամբ՝ Հպտճ․
File	Նիշք*	Այս անգլերեն բառը առանձին տեղ ունի համակարգչային եզրերի շարքում․ սա (ու նաեւ հենց «համակարգիչը») թարգմանված է աշխարհի լեզուների զգալի մասում։ Դրանցից մի քանիսը․ հուն․ Αρχείο, գերմ․ Datei, ֆրանս․ Fichier, լեհ․ Plik եւ այլն։ Աչքի ընկնող լեզուներից թերեւս միայն ռուսերենն է (եւ դրա հետ մշակութաբաներեն կապվածները), որ փոխառել է այդ եզրը։
Flashback	Հետդետ*	Տե՛ս նաեւ Flashforward
Flashforward	Առաջդետ*	Տե՛ս նաեւ Flashback
Folder	Պանակ
Form	Ձեւաթուղթ	«Փաստաթուղթ» իմաստով։
Geyser	Ջր(ա)բուխ*	Բառը ստեղծված է «հրաբուխ»-ի կաղապարով։ «Ճեպագիտարանում» փոխվել է «ջերմաբուխ»-ի, ինչը ճիշտ չի, քանի որ Geyser-ը տարբերվում է հրաբուխից ոչ թե ջերմությամբ (եկուսն էլ՝ ջերմ են), այլ որ մի՛ դեպքում բխում է ջուր, մյուս դեպքում՝ հուր․ երկուսն էլ՝ ջերմ։-)))
Gradient	Սահանցում*	լատ․ gradiens, սեռ․ հոլ․՝ gradientis- «քայլող, աճող»։ Իմաստանյին թարգմանություն։
Highlight	Ընդգծել, ընդգծում, ընդգծվածք	Կաճախ կիրառվում է նաեւ «գունանշել» տարբերակը, որը սակայն ընդգծելու մասնավոր դեպքն է, թեեւ իմաստային կապը (light «լուսյս»/«գույն») ավելի մոտ է։
Homepage	Տնէջ	Սա տառացի թարգմանություն է․ անգլ․ բառը բուն «բնակարան» իմաստից բացի ունի նաեւ ածանցյալ «սկիզբ, ակունք» իմաստը եւ հաճախ հենց թարգմանում են «սկիզբ»։ Սակայն հայ․ բառը նույնպես ունի այդ իմաստը, թեեւ ոչ այնքան արտահայտված, ուստի՝ հարացույցը պահելու համար՝ նախընտրելի է տառացի թարգմանությունը։
Host	Խնամորդ
Icon	Պատկերակ
Information	Տեղեկույթ*	Կարեւորագույն հասկացություն, որը շատ հաճախ սխալ թարգմանվում է, որպես «տեղեկատվություն», որը համապատասխանում է առավելապես «announcement», «notification» իմաստներին։ Հմմ․ ռուս․ «сообщение», մինչդեռ պիտի լինի «све՛дение» իմաստը։
Internet	Համացանց
Insider	Ներսորդ*
Interface	Միջերես*	Պահպանված է «Surface—Մակերես» հարացույցը
Item	Միույթ
Joystick	Ձողղեկ*
Larva	Սաղմէ*	Կազմված է «մանրէ» բառի կաղապարով։ Հաճախ թարգմանում են «թրթուռ», ինչը ճիշտ չէ, քանի որ դա հատկապես թիթեռների larva-ներին է վերաբերում։
Locale	Տեղույթ*
Monitor	1. Ցուցադրիչ 2. Վերահսկիչ	Տե՛ս նաեւ՝ Display
Nomenclature	Անվանաշար, անվանացանկ	Լատ․ nōmen «անուն», եւ calāre «կոչել»
Nomination	Անուն, անվանում, անվանադրում, առաջադրում	Լատ․ nōminātio «անվանում» Որոշ դեպքերում նույնն է, ինչ՝ category տե՛ս։ Շարժանկարը անվանադրված է (առաջադրված է) Օսկարի՝ երեք անվանակարգերում։
On/Off	Միաց/Անջ
Online, On-line	Առգիծ*	Հաճախ թարգմանվում է «առցանց», ինչը սխալ է, քանի որ գոյություն ունի նաեւ «onnet, on-net» բառը։
Onnet, On-net	Առցանց	Տե՛ս նաեւ՝ Online
Pager	Հեռատող	Կա նաեւ «էջազանգ» տարբերակը, սակայն այն դուրս է մնում «հեռախոս, հեռազանգ» հարացույցից։
Pike pole	Կեռտեգ*	Համապատասխանում է ռուս․ багор
Plugin	Խրվակ*
Podcast(ing)	Շարասփյուռ*	(անգլ. iPod + broadcasting / personal on demand broadcasting), որեւէ նյութի վերաբերող տեսա-/լսա- նիշքերի շարք, որը օգտվող կարող է ներբեռնել Ցանցից՝ հարմար պահին դիտելու/լսելու համար։ Իսաստային թարգմանություն․ «Որեւէ տեսա-լսային նիշքերի շարքի սփռում»։ Հայերենը կազմված է «ձայնասփյուռ» բառի հարացույցով, որն իր հերթին կազմված է անգլերենի հարացույցով։
Processor	Մշակիչ*
Redo	Վերարկել
Regulation	Կարգավորում	Այս բառը ինչ-որ մի պահից սկեց գործածվել Set, Settings իմաստով, ինչը խախտում է իմաստային հարացույցը, առաջացնում է թարգմանությունների անհարկի երկարացումներ։ Տե՛ս․ Settings (8 տառ) - Կայանք (6 տառ) - Կարգավորում (11 տառ)։
Regulate	Կարգավորել
Reset	Վերակայել
Resource	Պաշար
Server	Սպասարկիչ	Տե՛ս նաեւ Client
Set	Կայել
Setting(s)	Կայանք(ներ)	Այս բառի թարգմանության համար ինչ-որ մի պահից սկեց գործածվել «կարգավորում» բառը, որն այլ իմաստ ունի (համապատասխանում է Regulate բառին)։ Դա խախտում է իմաստային հարացույցը եւ առաջացնում է թարգմանությունների անհարկի երկարացումներ։ Տե՛ս․ Settings (8 տառ) - Կայանք (6 տառ) - Կարգավորում (11 տառ)։
Slide	Սահիկ
Slider	Սահիչ*
Soundtrack	Ձայնահետ*
Tag	Տրոհ	Գերգրվածքի նշարկման իմաստով․
Test	Փորձարկ
Text	Գրվածք	Լատ․ textum «հյուսք» բառն է․ եթե հաջողվեր այս բառը դնել գործածության մեջ, դա նախընտրելի լուծում կլիներ։
Type (font) designer	Տառաստեղծ*
Undo	Հետարկել
Upload	Վերբեռնել
Video	Տեսանյութ
Viola ռուս․ Альт	Ջութ*
Virtual	Կարծական*	Հետադարձ վերակազմում՝ «ջութակ»-ից, որպես ավելի խոշոր գործիք։
Web	Վեպ, Ոստայն

ՏԱՌԱՏԵՍԱԿՆԵՐ

Թարումեան տառատեսակներ

Նոր Հավաքածու 2025

Բերենս Սկզբնատառ

Խաչատուր

Լիմոնճեան

ԳՐՔԵՐ

Ամիդ-Տիգրանակերտ-Դիարբեքիր

Սկզբից էր Տառը

«Կանաչ» դեղատան խորհրդանշանի առաջարկ

«Խորան» մշակութային ակումբի խորհրդանշանը

Հակաահաբեկչական կենտրոնի խորհրդանշանը

«Տաթեւի վերածնունդ» ծրագրի խորհրդանշանի առաջարկներ

«Տառաստեղծների միավորում» կազմակերպության խորհրդանշանը

MCS Caucasus ընկերության խորհրդանշանը

«Մատենադարանի բարեկամներ» հիմնադրամի խորհրդանշանը

«Կրթություն-2015» համաժողովի խորհրդանշանի առաջարկ

Ֆուլ կոնտակտ կարատեի ֆեդերացիայի խորհրդանշանը

Մաքսային միությանն ընդառա՞ջ

Օրոր

Տանգո

Մեծ աղետը

Զուտ արեւային օրացույց

Կիտչ

ՏԱՌԱՏԵՍԱԿՆԵՐ

ԳՐՔԵՐ

ՉԱՓԱԾՈ

Գուցե սրանք բաց եք թողել